Thú thật là có một dạo mình đọc ngấu nghiến mấy cuốn sách tâm lý với công nghệ rồi ngộ nhận rằng việc kết nối với một ai đó chỉ cần vài công thức là xong.
Đến khi mang mấy thứ học được ra áp dụng ngoài đời, mình mới nhận ra bản thân vừa vụng về vừa cứng nhắc. Nếu bạn cũng đang tìm đọc sách để cải thiện kỹ năng trò chuyện hay tìm kiếm một người bạn tâm giao, coi chừng vấp phải 3 cái bẫy này.
Lỗi 1: Áp dụng kỹ thuật tâm lý một cách máy móc
Trong cuốn "Kết Nối Tâm Hồn" của tác giả Lê Minh Thắng, phần viết về ba mức độ cảm xúc và chương "Những Đường Dây Ẩn" có nhắc đến kỹ thuật phản chiếu cử chỉ (mirroring) và dùng câu hỏi mở. Lý thuyết thì rất hay. Nhưng ngoài đời, mình từng thử bắt chước dáng ngồi, nhại lại nhịp điệu của người đối diện trong một buổi gặp mặt. Kết quả là nhìn mình không khác gì một kẻ đang soi mói, còn cuộc nói chuyện thì ngượng chín mặt.
Việc ghi chép cảm xúc sau mỗi lần trò chuyện mà tác giả khuyên đúng là có ích để tự nhìn lại mình, nhưng nếu lúc ngồi đối diện người ta mà đầu bạn cứ chăm chăm nghĩ xem phải hỏi câu gì tiếp theo để "mở rộng vấn đề", bạn sẽ quên mất việc lắng nghe bằng tai và mắt thật sự.
Lỗi 2: Ảo tưởng thuật toán có thể chọn hộ tri kỷ
Cuốn "Kinh Doanh Thông Minh trong Kỷ Nguyên AI" của Nguyễn Thị Hạnh tập trung vào việc dùng công nghệ để phục vụ con người. Đợt trước trên ZolaChat, bên mình có áp dụng thử một con bot gợi ý sách dựa theo thói quen đọc, tương tác tăng lên 27% và cũng có vài người tìm được bạn chung gu nhờ đó.
Thế nhưng cái sai là nhiều bạn bắt đầu ỷ lại, nghĩ rằng chỉ cần thuật toán ghép đúng người có cùng sở thích đọc sách là auto thành bạn thân. Máy móc chỉ lọc được bề nổi của dữ liệu. Người ta có thể đọc chung một cuốn sách kinh doanh hay cùng thích một chủ đề tâm lý, nhưng cách họ đối xử với người phục vụ bàn hay thái độ khi gặp áp lực mới là thứ quyết định hai người có đi đường dài được với nhau hay không.
Lỗi 3: Đọc để trốn tránh việc phải bước ra ngoài
Đọc tiểu thuyết "Mùa Thu Đầu Lòng" của Trần Văn Dũng, mình rất đồng cảm với nhân vật Linh – một cô gái làm công nghệ, ngập ngụa trong các đợt digital detox nửa vời và những chương trình mai mối nội bộ nhưng lòng vẫn trống rỗng. Tác giả có một câu khá thấm: tình yêu hay sự thấu cảm giữa người với người là biến số không tính toán trước được.
Nhiều người, trong đó có cả mình trước đây, thường chọn đọc sách như một cách an toàn để né tránh sự từ chối ngoài đời thực. Ngồi nghiền ngẫm một cuốn truyện hay thì dễ chịu hơn nhiều so với việc bước chân ra công viên tham gia một buổi book club, hay chủ động bắt chuyện với một người lạ mặt.
Lưu ý ngắn: Sách chỉ cho bạn từ vựng và góc nhìn, còn sự rung cảm thì phải ra đời thật mới vỡ lẽ được. Bạn từng áp dụng mẹo nào trong sách mà bị phản tác dụng chưa?
