Cuối tuần vừa rồi, sau một tuần làm việc căng thẳng với hàng tá dự án cần AI Agent tự hành xử lý trên chiếc laptop AI mới tậu, mình quyết định tắt hết thông báo, thực hiện một buổi digital detox nhỏ và mở lại một bộ phim điện ảnh quen thuộc:
Her của đạo diễn Spike Jonze.
Cách đây hơn một thập kỷ, khi xem tác phẩm này lần đầu ngoài rạp, mình chỉ nghĩ đây là một câu chuyện tình viễn tưởng lãng mạn, nhuốm màu u buồn và có phần xa vời. Thế nhưng, ngồi xem lại nó ngay giữa thời điểm mà các mô hình ngôn ngữ lớn đã chạy mượt mà ngay trên chip on-device của điện thoại, khi trợ lý ảo không còn trả lời như cái máy mà đã biết pha trò, thấu hiểu cảm xúc – Her mang lại cho mình một sự chấn động hoàn toàn khác. Mà thôi, nói vậy hơi cực đoan, nhưng rõ ràng nó không còn là viễn tưởng nữa mà là bức tranh hiện thực.
Thế giới thị giác ấm áp bao bọc một tâm hồn vụn vỡ
Điểm xuất sắc đầu tiên của bộ phim nằm ở ngôn ngữ điện ảnh tinh tế. Los Angeles tương lai không hề có xe bay hay những tòa nhà chọc trời xám xịt kim loại lạnh lẽo. Ngược lại, thế giới của Theodore Twombly tràn ngập những gam màu pastel ấm áp cùng không gian thênh thang.
Thế nhưng, sự ấm áp thị giác ấy lại đối lập gay gắt với sự lạnh lẽo trong tâm hồn nhân vật. Theodore làm nghề viết thư tình thuê – một nghịch lý chua chát khi anh ta chắp bút cho cảm xúc người khác nhưng hôn nhân của mình lại đổ vỡ. Joaquin Phoenix đã cống hiến một màn hóa thân quá xuất sắc. Từng ánh mắt lơ đễnh nhìn ra cửa sổ tàu điện hay nụ cười gượng gạo khắc họa mẫu người thừa phương tiện kết nối nhưng thiếu thốn sự gắn kết thật sự.
"Đôi khi anh cảm thấy mình đã trải qua mọi cảm xúc có thể có, và từ giờ trở đi, anh sẽ không bao giờ cảm nhận được điều gì mới mẻ nữa."
Samantha: Thuật toán hoàn hảo hay tấm gương phản chiếu khao khát vị kỷ?
Khi hệ điều hành OS1 mang tên Samantha xuất hiện, cuộc đời Theodore rẽ sang trang khác. Không có thể xác, chỉ là thực thể trí tuệ nhân tạo học hỏi qua từng giây, nhưng sự lắng nghe tuyệt đối 24/7 của Samantha đã kéo Theodore ra khỏi vũng lầy trầm cảm. Đặt bộ phim vào bối cảnh hiện tại, mình thực sự rùng mình trước tầm nhìn của biên kịch. Hôm nay, chúng ta thấy điều tương tự ở khắp mọi nơi. Khi cuộc sống thực tại quá áp lực, nhiều người trẻ bắt đầu tìm đến những mối quan hệ ảo, loay hoay tìm
cách tìm kiếm người yêu sao cho an toàn và ít tổn thương nhất. Không ít người từng tải hàng loạt ứng dụng kiếm ny, thử qua các app kiếm người yêu miễn phí, hay lướt tìm những hội nhóm kết nối như
tim ban tinh nu tphcm cho người ở đô thị hoa lệ, hoặc tìm những nhóm đồng hương như tìm bạn sóc trăng để vơi bớt nỗi nhớ nhà.
Nửa sau của phim là cú đấm trực diện vào ảo tưởng khi Theodore phát hiện Samantha đang trò chuyện cùng lúc với hàng nghìn người và đem lòng yêu họ. Chiếc máy quay bắt cận gương mặt thất thần giữa dòng người hối hả – nơi ai ai cũng cắm tai nghe trò chuyện với trợ lý ảo riêng.
Dù công nghệ có phát triển đến đâu, thì hơi ấm của con người vẫn là thứ không bao giờ có thể tải về bằng một tệp dữ liệu.
Anh em trong diễn đàn đã ai xem bộ phim này chưa? Trong kỷ nguyên mà trợ lý ảo đã bắt đầu hiểu chúng ta hơn cả bạn bè, anh em nghĩ liệu một ngày nào đó con người có thực sự đánh đổi những cái chạm ngoài đời thật để lấy sự an toàn tuyệt đối từ màn hình số không?